Trong bối cảnh hoạt động thương mại quốc tế ngày càng phát triển mạnh mẽ, vận tải biển giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong chuỗi logistics và lưu thông hàng hóa toàn cầu. Tại Việt Nam, lĩnh vực kinh doanh vận tải biển không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn chịu sự quản lý chặt chẽ của pháp luật nhằm bảo đảm an toàn hàng hải, an ninh vận tải và quyền lợi của các chủ thể tham gia thị trường. Hiện nay, các điều kiện và thủ tục liên quan đến hoạt động này được quy định chủ yếu tại Nghị định số 160/2016/NĐ-CP.
Việc nắm rõ quy định pháp lý về điều kiện kinh doanh vận tải biển là cơ sở quan trọng giúp doanh nghiệp triển khai hoạt động đúng quy định, hạn chế rủi ro pháp lý và nâng cao hiệu quả kinh doanh.
Trong bài viết dưới đây, Công ty Luật Siglaw sẽ cung cấp những thông tin cần thiết liên quan đến Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh vận tải biển, bao gồm điều kiện cấp phép, hồ sơ cần chuẩn bị, quy trình thực hiện và một số lưu ý quan trọng trong quá trình hoạt động.
Giấy phép vận tải đường biển là gì?
Giấy phép vận tải đường biển, hay còn gọi là Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh vận tải biển, là văn bản do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp nhằm xác nhận doanh nghiệp đáp ứng đầy đủ các điều kiện để hoạt động kinh doanh vận tải biển quốc tế hoặc nội địa.
Các điều kiện này bao gồm:
- Điều kiện về thành lập và hoạt động doanh nghiệp;
- Điều kiện về đội tàu biển;
- Điều kiện về tài chính;
- Điều kiện về nhân sự và tổ chức quản lý.
Đây là căn cứ pháp lý bắt buộc để doanh nghiệp được phép hoạt động trong lĩnh vực vận tải biển theo quy định của pháp luật Việt Nam.
Điều kiện kinh doanh vận tải biển

Điều kiện đối với doanh nghiệp kinh doanh vận tải biển quốc tế
Theo Điều 5 Nghị định số 160/2016/NĐ-CP, doanh nghiệp kinh doanh vận tải biển quốc tế phải đáp ứng các điều kiện sau:
Về tổ chức bộ máy
Doanh nghiệp phải có đầy đủ các bộ phận chuyên môn gồm:
- Bộ phận quản lý an toàn theo Bộ luật quốc tế về quản lý an toàn (ISM Code);
- Bộ phận quản lý an ninh hàng hải theo Bộ luật quốc tế về an ninh tàu biển và bến cảng (ISPS Code);
- Bộ phận quản lý hoạt động kinh doanh và khai thác vận tải biển;
- Bộ phận thực hiện công tác pháp chế.
Về điều kiện tài chính
Doanh nghiệp phải có văn bản bảo lãnh của tổ chức tín dụng hoặc chi nhánh ngân hàng nước ngoài với giá trị tối thiểu 05 tỷ đồng Việt Nam.
Về điều kiện tàu biển
Doanh nghiệp phải sở hữu hoặc khai thác tối thiểu 01 tàu biển. Đối với tàu biển mang quốc tịch Việt Nam, tàu phải đáp ứng Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia do Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải ban hành.
Về điều kiện nhân sự
- Người phụ trách quản lý an toàn hàng hải phải được đào tạo và cấp chứng chỉ theo quy định;
- Người phụ trách hoạt động kinh doanh, khai thác vận tải biển phải có trình độ từ cao đẳng trở lên thuộc các ngành phù hợp;
- Người phụ trách công tác pháp chế phải có trình độ chuyên ngành luật;
- Thuyền viên làm việc trên tàu phải đáp ứng điều kiện về chuyên môn, sức khỏe và có chứng chỉ hành nghề theo quy định.
Điều kiện đối với doanh nghiệp kinh doanh vận tải biển nội địa
Theo Điều 6 Nghị định số 160/2016/NĐ-CP, doanh nghiệp kinh doanh vận tải biển nội địa cần đáp ứng các điều kiện sau:
Về cơ cấu tổ chức
Doanh nghiệp phải có bộ phận quản lý hoạt động kinh doanh và khai thác vận tải biển.
Về điều kiện tài chính
Doanh nghiệp phải có bảo lãnh của tổ chức tín dụng hoặc chi nhánh ngân hàng nước ngoài với giá trị tối thiểu 500 triệu đồng.
Về điều kiện tàu biển
Doanh nghiệp phải có tối thiểu 01 tàu biển mang cờ quốc tịch Việt Nam đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia hiện hành.
Về điều kiện nhân sự
Người phụ trách hoạt động kinh doanh và khai thác vận tải biển phải có trình độ từ cao đẳng trở lên thuộc một trong các chuyên ngành:
- Hàng hải;
- Ngoại thương;
- Thương mại;
- Kinh tế.
Ngoài ra, toàn bộ thuyền viên làm việc trên tàu phải đáp ứng yêu cầu về trình độ chuyên môn, sức khỏe và chứng chỉ nghề nghiệp theo quy định pháp luật.
Hồ sơ xin cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh vận tải biển
Theo khoản 1 Điều 8 Nghị định số 160/2016/NĐ-CP, doanh nghiệp cần chuẩn bị các giấy tờ sau:
- Tờ khai đề nghị cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh vận tải biển theo Mẫu số 01;
- Danh sách nhân sự của doanh nghiệp kèm hồ sơ cá nhân, văn bằng và chứng chỉ liên quan;
- Văn bản bảo lãnh của tổ chức tín dụng hoặc chi nhánh ngân hàng nước ngoài, trong đó ghi rõ số tiền bảo lãnh;
- Bản sao Giấy chứng nhận đăng ký tàu biển kèm bản chính để đối chiếu.
Trình tự, thủ tục xin cấp giấy phép vận tải biển
Theo khoản 2, 3 và 4 Điều 8 Nghị định số 160/2016/NĐ-CP, trình tự thực hiện như sau:
Bước 1: Nộp hồ sơ
Doanh nghiệp chuẩn bị 01 bộ hồ sơ và gửi đến Cục Hàng hải Việt Nam bằng hình thức trực tiếp hoặc trực tuyến.
Bước 2: Tiếp nhận và kiểm tra hồ sơ
Trong thời hạn 02 ngày làm việc kể từ ngày tiếp nhận hồ sơ:
- Nếu hồ sơ chưa hợp lệ, Cục Hàng hải Việt Nam sẽ thông báo và hướng dẫn doanh nghiệp bổ sung, hoàn thiện;
- Nếu hồ sơ đầy đủ và hợp lệ, doanh nghiệp sẽ được cấp giấy biên nhận hồ sơ.
Bước 3: Thẩm định và cấp giấy chứng nhận
Trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, Cục Hàng hải Việt Nam tiến hành thẩm định và cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh vận tải biển.
Kết quả được trả trực tiếp hoặc gửi qua dịch vụ bưu chính.
Trường hợp từ chối cấp giấy chứng nhận, cơ quan có thẩm quyền phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.
Các trường hợp cấp lại Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh vận tải biển
Theo Điều 9 Nghị định số 160/2016/NĐ-CP, giấy chứng nhận có thể được cấp lại trong các trường hợp sau:
- Giấy chứng nhận bị mất, rách hoặc hư hỏng;
- Có thay đổi thông tin cần điều chỉnh trên giấy chứng nhận.
Trường hợp giấy chứng nhận bị mất hoặc hư hỏng
Doanh nghiệp gửi Tờ khai đề nghị cấp lại theo Mẫu số 01. Cục Hàng hải Việt Nam sẽ căn cứ hồ sơ lưu để cấp lại giấy chứng nhận.
Trường hợp thay đổi nội dung giấy chứng nhận
Doanh nghiệp cần nộp:
- Tờ khai đề nghị cấp lại;
- Tài liệu chứng minh nội dung thay đổi liên quan đến giấy chứng nhận.
Việc cấp lại trong trường hợp này được thực hiện tương tự như thủ tục cấp mới.
Một số lưu ý quan trọng khi xin giấy phép vận tải đường biển
Trong quá trình xin cấp và sử dụng Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh vận tải biển, doanh nghiệp cần lưu ý:
- Doanh nghiệp phải chịu trách nhiệm hoàn toàn về tính chính xác, trung thực của hồ sơ và thông tin cung cấp cho cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
- Giấy chứng nhận được cấp lại sẽ đồng thời ghi nhận việc hủy bỏ giấy chứng nhận đã cấp trước đó.
- Trường hợp doanh nghiệp vi phạm nghiêm trọng quy định pháp luật về hàng hải hoặc bị xử lý vi phạm hành chính ở mức độ nghiêm trọng, cơ quan nhà nước có thẩm quyền có thể thu hồi Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh vận tải biển.
Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh vận tải biển là cơ sở pháp lý bắt buộc để doanh nghiệp được phép hoạt động trong lĩnh vực vận tải biển theo quy định của pháp luật Việt Nam. Việc đáp ứng đầy đủ các điều kiện về tổ chức, tài chính, nhân sự và tàu biển không chỉ giúp doanh nghiệp vận hành hợp pháp mà còn góp phần nâng cao uy tín và năng lực cạnh tranh trên thị trường.
Trên đây là những thông tin tư vấn cơ bản của Công ty Luật Siglaw liên quan đến thủ tục xin cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh vận tải biển. Nếu quý khách hàng cần hỗ trợ chi tiết hơn về hồ sơ, điều kiện hoặc quy trình thực hiện, vui lòng liên hệ với Siglaw để được tư vấn và hỗ trợ kịp thời.
Trụ sở chính tại Tp. Hà Nội: Số 44/A32 – NV13, Khu A Geleximco, Đường Lê Trọng Tấn, Phường Tây Mỗ, TP. Hà Nội.
Chi nhánh tại miền Nam: Số 103 – 105, Đường Nguyễn Đình Chiểu, Phường Xuân Hòa, Hồ Chí Minh.
Chi nhánh miền Trung: VIFC DN – Tòa nhà ICT Công viên Phần mềm số 2, Đường Như Nguyệt, Phường Hải Châu, Đà Nẵng
Hotline: 0961 366 238
Facebook: https://www.facebook.com/hangluatSiglaw















